Kỷ vật của 10 nữ thanh niên xung phong ở 'tọa độ lửa' Ngã ba Đồng Lộc

27/07/2020 07:00

Bức thư gửi mẹ, chiếc lược cùng lọn tóc thề... kể những câu chuyện về cuộc sống và chiến đấu nơi “tọa độ lửa” Ngã ba Đồng Lộc (Hà Tĩnh) của 10 nữ thanh niên xung phong

chien thang Nga ba Dong Loc anh 1

Khu di tích Ngã ba Đồng Lộc ở xã Đồng Lộc (huyện Can Lộc, Hà Tĩnh) nằm trên đường Hồ Chí Minh, là giao điểm của quốc lộ 15A và tỉnh lộ 2 đoạn qua Hà Tĩnh. Trong những năm chiến tranh, nơi đây là mạch máu giao thông, con đường độc đạo để hậu phương chi viện sức người, sức của cho miền Nam.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 2

Những năm 1964-1972, Đồng Lộc bị đánh phá liên tục. Từ tháng 4 đến tháng 10/1968, ngã ba Đồng Lộc hứng chịu gần 50.000 quả bom các loại, mặt đất biến dạng, đất đá cày đi xới lại.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 3

52 năm trôi qua, nơi 10 cô gái thanh niên xung phong ngã xuống đã trở thành "địa chỉ đỏ". Nhiều người cảm động rơi nước mắt khi được nghe kể lại những câu chuyện gắn liền với cuộc đời của 10 nữ thanh niên xung phong phá lấp hố bom, phá bom, mở đường giữ huyết mạch tiền tuyến.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 4

Lưu giữ tại khu bảo tàng Ngã ba Đồng Lộc, có kỷ vật được tìm thấy ngay tại hố bom nơi các chị nằm lại, cũng có những kỷ vật được gia đình cất giữ nhiều năm trước khi giao cho bảo tàng.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 5

Bức ảnh ghi lại những ngày theo dõi máy bay thả bom, phá bom, đào đường như kể về câu chuyện chiến tranh ác liệt.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 6

Bức thư của tiểu đội trưởng Võ Thị Tần gửi mẹ 5 ngày trước khi hy sinh có đoạn:

“Ở đây vui lắm mẹ ạ, ban đêm chúng nó thắp đèn để chúng con làm đường, còn ban ngày chúng mang bom giết cá để chúng con cải thiện. Bom đạn của chúng có thể làm rung chuyển cả núi rừng nhưng không thể làm rung chuyển những trái tim của chúng con".

chien thang Nga ba Dong Loc anh 7

"Trong thời gian chúng con làm, máy bay giặc có đến trinh sát, chúng tưởng đâu là đường sá đã bị tan nát vì cơn mưa bom của chúng. Nhưng chúng có mắt như mù, chính lúc đó là lúc đoạn đường được nối bằng cả tâm hồn và trí lực của chúng con”. Trong ảnh là bức thư trên giấy và đã được khắc lên phiến đá trước bảo tàng hiện vật chiến tranh.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 8

Ngoài bức thư gửi mẹ, kỷ vật lọn tóc thề cùng chiếc lược của nữ tiểu đội trưởng Võ Thị Tần tái hiện câu chuyện tình sắt son còn dang dở trong tuyến bom đạn giữa chị và chàng trai cùng làng. Tuy nhiên, những ước hẹn đó chỉ mãi là ước hẹn khi người con gái dũng cảm, gan dạ ấy hy sinh nơi chiến trường. Lọn tóc thề và chiếc lược là 2 kỷ vật được chàng trai cất giữ suốt nhiều năm trước khi trao lại cho bảo tàng.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 9

Tại bảo tàng có 2 đôi dép cao su, cùng mũ và cuốc xẻng được tìm thấy ngay tại hố bom các chị hy sinh. Ngoài ra, còn 3 chiếc áo của chị Võ Thị Hợi, Nguyễn Thị Xuân, Trần Thị Hường lấm lem bùn đất, chỗ lành chỗ rách.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 10chien thang Nga ba Dong Loc anh 11

Nhiều nhất là những kỷ vật của chị Trần Thị Hường. Trong đó có sổ hát, học bạ và chiếc valy là kỷ vật được người thân trân trọng như bảo bối và sau đó trao lại cho bảo tàng.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 12

Hình ảnh tái hiện phút nghỉ ngơi, trò chuyện của những nữ thanh niên xung phong và bộ đội.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 13

Tại phần mộ của 10 nữ thanh niên xung phong ở Ngã ba Đồng Lộc, có hai cây bồ kết mọc lên xanh tốt, cao hơn nhiều so với những cây thông, cây vú sữa bên cạnh. Trời nắng, bồ kết xòe tán tỏa bóng mát cho cả khu mộ.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 14

Ngoài những kỷ vật 10 nữ thanh niên xung phong, khu di tích còn trưng bày pháo, xe và máy bay.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 15

Những kỷ vật này được phục chế và trưng bày, minh chứng cho thời kỳ chiến tranh ác liệt.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 16

Theo Ban quản lý khu di tích Ngã ba Đồng Lộc, bảo tàng có hơn 1.000 hiện vật của thanh niên xung phong tại Ngã ba Đồng Lộc trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Trong số hàng nghìn tư liệu, hiện vật trưng bày tại bảo tàng này thì kỷ vật của 10 cô gái Ngã ba Đồng Lộc được chú ý nhất.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 17

Câu chuyện Ngã ba Đồng lộc trong những năm tháng hào hùng được tái hiện bằng sa bàn tại Bảo tàng.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 18

Những ngày cuối tháng 7, mỗi ngày có hàng nghìn lượt du khách, cựu chiến binh đến viếng các nữ liệt sĩ cũng như phần mộ của những thanh niên xung quanh trong khu di tích.

chien thang Nga ba Dong Loc anh 19

Ngã ba Đồng Lộc ở huyện Can Lộc (Hà Tĩnh, vòng đỏ). Ảnh: Google Maps.

 

(0) Bình luận

Bài viết chưa có bình luận nào.

lên đầu trang