Mỹ tìm cách trục xuất hàng ngàn người Việt Nam được bảo vệ theo hiệp ước: cựu đại sứ Mỹ nói

14/04/2018 02:24

(kbchn) - Theo cựu đại sứ Washington tại Hà Nội, Hoa Kỳ đang tìm cách đưa hàng ngàn người nhập cư từ Việt Nam trở lại đất nước cai trị CSVN mặc dù một thỏa thuận song phương cần bảo vệ hầu hết là từ việc trục xuất.

 

 

James Pearson
HO CHI MINH CITY (Reuters) - Một số nhỏ người được bảo vệ bởi thỏa thuận không trục xuất về Việt Nam đã bị gửi trả lại, cựu đại sứ Ted Osius nói với Reuters trong một cuộc phỏng vấn.

Ông Osius nói rằng nhiều người nhập cư là những người ủng hộ cho miền Nam Việt Nam, và Hà Nội sẽ coi họ là những yếu tố gây bất ổn.

"Những người này thực sự không có một đất nước để trở lại," ông nói. Nhiều người trong số những người được nhắm mục tiêu này sẽ đến Hoa Kỳ như là hình thức những người tị nạn sau khi chiến tranh kết thúc.

Osius cho biết sự thúc đẩy của chính quyền Trump bắt đầu vào tháng Tư năm ngoái và áp lực đè nặng đã đóng góp vào sự từ chức của ông vào tháng Mười.

Người phát ngôn của Cơ quan Nhập cư và Hải quan Hoa Kỳ (U.S. Immigration and Customs Enforcement = ICE) Brendan Raedy cho hay, tính đến tháng 12 năm ngoái, có 8,600 công dân Việt Nam ở Hoa Kỳ bị trục xuất và "7.821 người bị kết án hình sự".

Chính quyền Trump đã đánh dấu Việt Nam và tám nước khác "nhất quyết" vì họ không muốn chấp nhận những người bị trục xuất trở lại Hoa Kỳ.

Người nhập cư Việt Nam, đa số là cư dân hợp pháp tại Hoa Kỳ nhưng không phải là công dân, ở vào một vị trí độc nhất.

Theo Osius, phần lớn những người bị trục xuất đến Hoa Kỳ trước năm 1995, năm mà mối quan hệ ngoại giao giữa Việt Nam và Hoa Kỳ đã được nối lại sau chiến tranh Việt Nam.

Hiệp định song phương giữa Việt Nam và Hoa Kỳ năm 2008 xác định "công dân Việt Nam không phải quay trở lại Việt Nam" nếu họ "đến Hoa Kỳ trước ngày 12 tháng 7 năm 1995".

Osius nói rằng chính quyền Trump đã đe doạ không miễn đặc quyền cho các quan chức Việt Nam sang Hoa Kỳ và liên kết vấn đề này với thương mại giữa hai nước.

Ông nói một số người nhập cư đã vi phạm tội ác nghiêm trọng. Nhưng, ông nói thêm, "có một thỏa thuận năm 2008 rằng các vụ án giữa năm 1975 và năm 1995 sẽ không nằm trong thỏa thuận". (KBCHN: ám chỉ tổ chức Việt Tân ám sát 5 nhà báo.)

Raedy, người phát ngôn của ICE, đã không nêu rõ lý do về những người không có kết án hình sự, nhưng những người nhập cư sống ở Hoa Kỳ không có tư cách pháp nhân cũng bị trục xuất.

Nhà Trắng từ chối bình luận về các vụ trục xuất.

Katina Adams, phát ngôn viên của Văn phòng Đông Á sự vụ của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, nói rằng chính phủ Hoa Kỳ và Việt Nam "tiếp tục thảo luận các quan điểm tương đối liên quan đến các công dân Việt Nam đã rời Việt Nam sang Hoa Kỳ".

Một quan chức cao cấp của Việt Nam xác nhận rằng Hà Nội đang "thảo luận" với Hoa Kỳ về vấn đề này.

Viên chức này, người đã yêu cầu giấu tên cho biết, "Nhiều người đã đến Hoa Kỳ như là hậu quả của chiến tranh. "Đối với những người đến Hoa Kỳ sau này, không phải là hậu quả của chiến tranh, đó là một điều khác biệt".

"Những người chúng ta cần phải chấp nhận".

Mối quan hệ chắp vá

Hà Nội đã phản đối sự quyết định của Washington về việc trục xuất, Osius cho biết trong cuộc phỏng vấn tại thành phố Hồ Chí Minh, nơi ông hiện là phó chủ tịch của Đại học Fulbright Việt Nam.

"Có sự phản kháng đối với phía Việt Nam vì những người này sẽ gây rắc rối," ông nói. "Họ sẽ lo lắng về việc làm mất ổn định lao động ở đất nước này".

Osius nói ông cảnh báo chính quyền rằng lập trường của họ có thể đe dọa mối quan hệ cứng rắn và sâu sắc với Hà Nội. Ông nói rằng ông lo ngại rằng Washington đã quyết tâm thực hiện các cuộc trục xuất, "thậm chí nếu nó có nghĩa là chấm dứt mối quan hệ an ninh, mối quan hệ thương mại".

Theo số liệu của ICE, 71 người Việt Nam đã bị trục xuất về Việt Nam năm ngoái, so với 35 năm 2016 và 32 năm 2015. Con số này không nêu rõ khi nào những người bị trục xuất đến định cư Hoa Kỳ.

Có tới 2 triệu người tị nạn rời khỏi Việt Nam sau chiến tranh, nhiều người đã trốn chạy trước những người đã từng làm việc cho chính phủ miền Nam Việt Nam. Vào mùa xuân năm 1975 một mình, khoảng 125.000 người đã rời khỏi Nam cho Hoa Kỳ. Hàng ngàn người tái định cư ở đó trong những năm sau đó.

Mặc dù có những cải cách sâu rộng trong nền kinh tế Việt Nam và sự mở cửa ngày càng mở rộng đối với thay đổi xã hội, Đảng Cộng sản vẫn giữ được sự kiểm duyệt chặt chẽ của giới truyền thông và không khoan nhượng đối với những lời chỉ trích.

Vào tháng Giêng, Việt Nam đã liệt kê một nhóm người Hoa Kỳ vẫn trung thành với Nam Việt Nam như một tổ chức khủng bố và đã bỏ tù bốn người trong 7 đến 12 năm đã treo cờ Nam Việt Nam

Tháng Chín năm ngoái, ông Osius đã viết một lá thư cho ngoại trưởng  Rex Tillerson yêu cầu Hoa Kỳ cứu xe1ty lại chính sách trục xuất nhắm vào người Việt Nam.

Vụ kiện tại tòa án liên bang Los Angeles hồi tháng Hai đã đưa ra lời kêu gọi trục xuất người Việt Nam, buộc tội ICE vào năm ngoái "đột ngột đơ n phương hủy bỏ hiệp ước đã áp dụng trong quá khứ tình trạng của người nhập cư Việt Nam trước năm 1995"

Tháng 11, sau khi ông Osius từ chức, Tillerson đã trả lời như sau "Tình trạng hiện tại về hiệp ước hồi hương không thể tiếp tục" và rằng Việt Nam cần nhận lại những người bị trục xuất. Theo hệ thống truyền hình cáp được xem lại bởi Reuters. 

Tillerson không liên hệ được để phỏng vấn.

(Phiên bản này của bài viết đã được đ0iều chỉnh để làm rõ ngữ cảnh cho nhận xét về lập trường của Hoa Kỳ trong đoạn 21)

Báo cáo bổ sung của David Brunnstrom trong WASHINGTON và Daniel Levine tại SAN FRANCISCO; Chỉnh sửa bởi Sue Horton và Philip McClellan

(0) Bình luận

Bài viết chưa có bình luận nào.

lên đầu trang